Alkol Bağımlılığı

Alkol kullanımı insanlık tarihi kadar eskidir denilebilir. İlk alkol fermantasyonunun MÖ 6000-7000’li yıllarda olduğu söylenmektedir. Bilindiği kadarıyla en eski içecek bal likörüdür. Çağlar öncesinde günümüze kadar alkol üretim ve tüketim şekline değişiklikler olmuştur.

Damıtma yönteminin bulunmasının ardından alkol tüketiminin artmasıyla birlikte tıpta da “hayat iksiri”, “hayat suyu” isimleri ile dezenfeksiyon amacıyla kullanılmıştır. Son 150 yıldır alkol bağımlılığı yani aşırı alkol kullanımının tıbbi bir sorun olduğu kabul edilmektedir. 19. Yüzyılda alkolün ruhsal ve fiziksel etkileri göz önünde bulundurularak alkolizm tanımından bahsedilmiştir.

Günümüzde; aşağıda bahsedeceğimiz şekillerde alkol kullanımının, Alkol Bağımlılığı ‘na neden olacağı vurgulanmaktadır.

Alkolü bırakmak istemiyorsa neler yapılabilir. Aşağıda bunlara bazı örnekler verilmiştir.

  • Öncelikle yukarıda belirtilen bağımlılıkla ilgili kriterleri karşılıyor mu diye değerlendirin
  • Neden bırakmak istemediğini anlamaya çalışın
  • Alkolün etkileri ve bağımlı davranışları hakkında bilgi edinin
  • Bir aile büyüğü devreye sokulabilir
  • Onun sorumluluklarını yüklenmemeli (örneğin, işyerinden bir uyarı alacak diye onu idare etmek gibi) ve ona bir yetişkin gibi davranarak davranışlarının sorumluluğunu almasını sağlamalısınız.
  • Yukarıda yer alan çözümlerinizin hiçbirinden sonuç alınamayacaksa, o zaman onu bir anlamda köşeye sıkıştırmanız gerekebilir (parasını kesmek, gerekirse evi terk edeceğini bildirmek gibi)
  • Eğer bu konuşma bir tartışma sırasında geçiyorsa ve gerginseniz ani tepki vermeden önce yakınınızla konuşmak için sakinleşmeyi bekleyin ve konuşmayı erteleyin
  • Sorunun çözülmesi çok uzun zaman alabilir, bunun için sabırlı olmanız gerekir

Tedavi konusunda isteksiz davranıyor ve “kendim yapacağım” diyorsa aşağıdaki önerilere dikkat edilebilir.

  • Neden başvurmak istemediğini anlamaya çalışın
  • Hedefinin ne olduğunu (azaltmak ya da bırakmak) öğrenin. Plan çerçevesinde kendisinin yapmasına fırsat tanıyın
  • Zaman bildirmesini isteyin. Bu zaman içinde hedefe ulaşılmazsa destek alınması konusunda anlaşma yapın
  • Aile bir profesyonele başvurabilir ve onun yönlendirmesiyle hareket edebilir
  • Profesyonelin önerilerini yakınınıza iletebilir ve genel durum değerlendirmesi için görüşme yapılmasını istediğinizi söyleyin
  • Sorumluluklarını siz üstlenmeyin, davranışlarının sonuçlarıyla yüzleşmesine izin verin
  • Sağladığınız olanakları kısıtlayabilirsiniz
  • Eğer bir tartışma sırasında söylenmemişse kullanıp kullanmama sorumluluğunun yakınızın kendisine ait olduğunu vurgulayın ancak kullanımın tekrarlanması durumunda desteğinizi çekeceğinizin bilgisini kararlı bir ses tonuyla belirtin
  • Bunların hepsini açık ve sakin bir şekilde konuşarak ifade edin

Alkolü bıraktığı halde arada kullanmak istediğinde neler yapılabilir. Aşağıda bazı öneriler verilmiştir.

  • Neden içmek istediğini anlamaya çalışın
  • Aşerme yaşıyor olabilir, bunun üzerine konuşun
  • Durumun takip eden doktoru veya terapisti ile paylaşılması gerektiğini söyleyin
  • Daha önce bırakma girişimlerinde arada içmeler sonrası tekrar başlama olduysa, hatırlatın
  • Israr etmesi durumunda sorumluluğun kendisinde olduğunu hatırlatın
  • Kayma durumunda desteğinizi kısacağınızı (planlı ve ayrıntılı şekilde nelerin olacağını) belirtin

Tedavisi devam ettiği halde ısrarla taburculuk talep ettiği durumda ne yapılacağına dair örnekler verilmiştir.

  • Neden taburcu olmak istediğini anlamaya çalışın
  • Hastanede yatarak tedavi zorunlu olamayacağı için ikna edilmesi gerekir
  • Yatış öncesi dönemin zorluklarını hatırlatın
  • Yatış öncesi motivasyon nedenlerini hatırlatın
  • Tedavi reddi durumunda yaptırım, tedavi devamı durumunda ödül belirleyin.
  • Yaptırım ve ödülleri tedavi ekibiyle birlikte oluşturun
  • Yaptırım ve ödüller yapabileceğiniz şekilde belirlenmeli